Aandacht voor dyslexie en werkgever

Waar een wil is, is een weg.

Bron: Anne-Marie Butthong-Mos, Augustus 2016

Dyslexie werkgeverNaast haar werk als analist bij de overheid, is Anne-Marie dyslexiecoach en eigenaar van Talent InZicht. Haar dyslexie heeft veel invloed gehad op haar schoolloopbaan. Als kind wilde ze graag dierenarts worden, maar door haar dyslexie liep het anders. Anne-Marie heeft 2 hbo-opleidingen afgerond, Tropische Landbouw in 1993 en in 2012 Bedrijfskunde Management, Economie en Recht (MER). Voor deze laatste studie maakte ze gebruik van Kurzweil 3000 om door de enorme hoeveelheid leerstof en verslagen heen te komen. Ze is moeder van 3 dochters die allemaal dyslectisch zijn.

Op de basisschool lukte het niet om goed te leren lezen. De leraren begrepen niet wat er aan de hand was en over dyslexie was in die tijd nog weinig bekend. Laat staan over dyslexiehulpmiddelen. In groep 5 is ze onderzocht door het MOB (Medisch Opvoedkundig Bureau). Maar ook het MOB wist niet wat de oorzaak was en kon geen concrete oplossing bieden. Gelukkig kwam ze via een juf terecht bij een RT'er. Wekelijks oefenden ze met lezen en schrijven. Daarnaast werd er aandacht besteed aan het terugkrijgen van zelfvertrouwen en werden er ontspanningsoefeningen aangeleerd. Toen de familie ging verhuizen viel deze hulp weg.

Op haar nieuwe school werd Anne-Marie gepest. Er werd regelmatig hard gelachen wanneer de leerkracht haar dicteefouten hardop voorlas voor de klas. Tegen het advies van de school in is ze naar de Mavo gegaan en met hard werken daarna naar de Havo.

Haar ouders bleven haar ondersteunen en stimuleren. Op de Havo hielp een schoolpsycholoog haar met vreemde talen. Van haar kreeg ze in het examenjaar te horen: "Je weet toch dat we je liever van school willen hebben?" Ze is boos weggelopen en heeft op eigen kracht de Havo afgerond. Dat jaar is ze eindelijk getest op dyslexie. Daardoor kreeg ze als één van de eersten extra tijd voor haar eindexamen. Gedurende haar schooltijd heeft ze geleerd dat, 'waar een wil is, is een weg', maar dat je daar als dyslecticus wel knetter hard voor moet werken. Door de jaren heen heeft ze steeds meer plezier gekregen in het lezen. Ze koopt liever een boek dan het te lenen bij de bibliotheek. Die druk om het boek op tijd in te leveren vindt ze maar niks.

Na de Havo is ze naar de Internationale Agrarische Hogeschool Larenstein in Deventer gegaan. Ze had geen zin om eerst het VWO te doen om door te kunnen stromen naar de faculteit voor dierengeneeskunde in Utrecht. Het plan was om die stap via een HBO propedeuse te maken. De opleiding beviel echter goed en het avontuurlijke vooruitzicht op een half jaar stage in de tropen trok haar zo, dat ze besloot de opleiding af te maken. Ze liep stage in Thailand, waar ze na haar afstuderen ook naar werd uitgezonden. Daar heeft ze 3 jaar haar kennis gedeeld met melkveehouders , (zieke) koeien behandeld en geïnsemineerd. In haar laatste jaar in Thailand lag de focus vooral op het opzetten, runnen en overdragen van een melkkwaliteitslaboratorium.

Bij terugkeer in Nederland is ze als Accountmanager bij een farmaceut gaan werken en bezocht ze dierenartspraktijken in Noord en Midden Nederland. Om dichter bij huis te werken besluit Anne-Marie de overstap te maken naar de overheid. Naar aanleiding van een ontwikkeltraject kreeg zij de kans om naast haar baan haar tweede HBO-opleiding – Bedrijfskunde MER – te starten. Ze liep meteen in het begin al vast in de enorme hoeveelheid tekst en leerstof die ze in korte tijd door moest werken. Dyslexiesoftware werkTot iemand haar wees op de mogelijkheden van Kurzweil. Ze ging met het programma aan de slag en het ondersteunde haar enorm bij teksten lezen, samenvattingen maken en rapporten schrijven. Kurzweil heeft ervoor gezorgd dat ze haar studie zonder herkansingen in drie jaar heeft kunnen afgerond. Anne-Marie: “Waar ik voorheen het gevoel had achter in de trein te zitten en achter alles en iedereen aan hobbelde qua leren, kwam ik voorin de trein te zitten. Door de voorleesfunctie kan ik de tekst meelezen zonder veel tijd en energie kwijt te zijn aan het decoderen van wat er geschreven staat. Hierdoor kan ik mij direct focussen op het begrijpen en reproduceren van de lesstof. Dat gaf mij de gelegenheid om tijdens colleges verdiepeningsvragen te stellen.” “Het scannen kostte me wel veel tijd, maar de tijdwinst bij het leren was veel groter.

Inmiddels werkt Annemarie bij de overheid. De ICT-omgeving op haar werk is zo afgeschermd dat ze de USB-stick met het programma nog niet op haar werk kan gebruiken. Inmiddels wordt Kurzweil bij haar werkgever gezien als een kans om efficiënter te kunnen werken. Anne-Marie is zowel door haar eigen ervaring als de uitkomsten van de Pilot ‘ínzet dyslexiesoftware’ die zij binnen haar organisatie heeft gedraaid, een actieve promotor van dyslexie-software. Ze heeft een werkgroep opgericht, bestaande uit ervaringsdeskundige collega’s met als doel te informeren en te adviseren. Daarnaast zorgen ze ervoor dat medewerkers met dyslexie (maar ook AD(H)D en autisme), de benodigde aanpassingen op hun werkplek krijgen. Zodat hun talenten optimaal kunnen worden benut en ontwikkeld. Anne-Marie: “Kijk, iemand met een hernia krijgt ook een aanpassing op de werkplek, dus waarom zou dat niet voor dyslectici gelden? Het is nog wel lastig om werknemers zover te krijgen om naar voren te treden en hun behoeftevraag kenbaar te maken. “Daarvoor moet je eerst uitkomen voor je dyslexie en daar wordt jammer genoeg nog te vaak negatief tegenaan gekeken.” “Naar mijn mening is dyslexie-software trouwens breder inzetbaar. Als je veel moet lezen is het ideaal, omdat de teksten worden voorgelezen. Denk ook aan niet-native collega’s en collega’s met spelproblemen. Voor mensen met ADHD of autisme help het met focussen”.

In haar eigen praktijk Talen InZicht begeleidt Anne-Marie (jong)volwassenen met dyslexie. Anne-Marie is niet alleen ervaringsdeskundige, ook volgde ze bij Dynamika de ‘Opleiding voor Professionals’.  Deze opleiding heeft haar doen inzien dat er slechts kleine aanpassingen nodig zijn om mensen beter uit de verf te laten komen. De inzichten/handvatten verwerkt zij nu ook in haar eigen praktijk. Een ander onderdeel in haar begeleiding is de inzet van dyslexiesoftware Kurzweil en WoDy in werk of studie. Zo wordt na de vaardigheidstraining een schrijfopdracht met deze software gemaakt. Ook de vraag uitzetten bij de werkgever wordt meegenomen. Anne-Marie: “Met dyslexie-software help je jezelf en de organisatie waarvoor je werkt. Je kunt beter laten zien wat je in je mars hebt en zodoende een prominentere bijdrage leveren aan je werkgever.”

VooDyslexie en werkr haar Bedrijfskunde MER-studie heeft ze een artikel geschreven over aandacht voor dyslexie op de werkvloer. Ze bespreekt hierin de invloed van organisatiecultuur en managementvormen op het functioneren van medewerkers met dyslexie. Het onderzoek voor en het schrijven van het artikel heeft haar goed gedaan. Sindsdien begrijpt ze dyslexie beter, waardoor ze een aantal frustraties beter naast zich neer kan leggen en er ruimte is ontstaan voor persoonlijke groei.

Lees hier het artikel van Annemarie: Aandacht voor dyslexie op de werkvloer.